Έψαχνα πριν από λίγες μέρες στο google για το λήμμα “stand up comedy” σε Ελληνικά sites.
Υπάρχει μια τεράστια παρεξήγηση για το τι είναι το stand up comedy στον περισσότερο κόσμο και είναι λογικό καθώς δεν είναι και ιδιαίτερα ανεπτυγμένο στην χώρα μας.
Επειδή έχω μια τάση να το παίζω ξερόλας και προσπαθώ να το αποφεύγω τελευταία δεν θα γράψω τι είναι το stand up comedy αλλά αντίθετα θα γράψω τι δεν είναι. Όχι μόνο από την προσωπική μου μικρή εμπειρία αλλά βασισμένος και σε εκατοντάδες ώρες video που έχω παρακολουθήσει και σε κείμενα που έχω διαβάσει.
Το stand up comedy δεν είναι θέατρο.
Το θέατρο είναι κάτι πάρα πολύ πιο απαιτητικό, δύσκολο και σύνθετο. Όσοι κάνουν stand up comedy δεν είναι απαραίτητα ηθοποιοί και ούτε υπάρχει η ανάγκη να είναι. Ακόμα και κάποιοι από τους μεγαλύτερους του είδους δεν χαρακτήριζαν τους εαυτούς τους ηθοποιούς αλλά κωμικούς. Σίγουρα πολλοί από αυτούς τελικά συνέχισαν την καριέρα τους ως full time ηθοποιοί αλλά κάποιοι όχι. Η γνώση βέβαια που έχει ένας ηθοποιός μπορεί να φανεί πολύ χρήσιμη και σίγουρα μερικά σεμινάρια θα βοηθούσαν οποιονδήποτε κωμικό να γίνει καλύτερος. Μερικές φορές όμως εξαρτάται και από το είδος του stand up comedy που κάνει κανείς. Σε άλλους χρειάζεται παραπάνω από κάποιους άλλους.
Το stand up comedy δεν είναι μόνο αυτοσχεδιασμός.
Πάρα πολύ κόσμος πιστεύει ότι το μόνο που κάνει ένας κωμικός είναι να αυτοσχεδιάζει. Ναι ο αυτοσχεδιασμός είναι ένα βασικό εργαλείο σε αρκετούς κωμικούς αλλά δεν είναι ο κάνονας και για να σας πω την αλήθεια είναι πάρα πολύ σπάνιος. Είναι αδύνατον για έναν άνθρωπο όσο καλός και να είναι να αυτοσχεδιάζει συνεχώς είτε κάνει παραστάσεις 15 λεπτών ως μέλος μιας ομάδας αλλά ακόμα περισσότερο όταν δίνει παραστάσεις μεγάλης διάρκειας. Πάντα μα πάντα υπάρχει ένας σκελετός κειμένου από πίσω. Στις παραστάσεις μεγάλης διάρκειας όλο το κείμενο είναι γραμμένο μέχρι λεπτομέρειας και προβαρισμένο. Εάν κατά την διάρκεια του προκύψει κάποια ιδέα ή κάποια αφορμή και εάν ο κωμικός έχει την ικανότητα να το χρησιμοποιήσει θα υπάρξει κάποιο “αυθόρμητο κομμάτι”. Ο αυτοσχεδιασμός είναι ένα εργαλείο, και μάλιστα το πιο δύσκολο. Κάποιοι το χρησιμοποιούν πολύ και κάποιοι λίγο. Αλλά μέχρι εκεί. Σκεφτείτε ότι για να βγει κάτι αυθόρμητο πρέπει να υπάρξει και το κατάλληλο ερέθισμα. Δεν μπορείς να γνωρίζεις εάν θα υπάρχει αυτό το ερέθισμα σε κάθε παράσταση και σε πιο βαθμό και άρα δεν μπορείς να βασιστείς εκεί. Υπάρχουν βέβαια κωμικοί με το ταλέντο να το προκαλούν οι ίδιοι στον κόσμο (Πανούσης, Nίκη Xατζηγεωργίου) αλλά σπανίζουν.
Το stand up comedy δεν είναι μόνο Μιμήσεις
Το stand up δεν είναι μόνο μιμήσεις. Οι μιμήσεις είναι ένα πολύ καλό εργαλείο εάν μπορείς να τις κάνεις. Πάλι όμως μια καλή μίμηση δεν είναι stand up comedy. Υπάρχουν κωμικοί που τις χρησιμοποιούν σε σημείο κορεσμού και άλλοι καθόλου. Μερικές φορές μια μίμηση για να είναι αστεία δεν χρειάζεται καν να είναι πιστή. Ένα ακόμα εργαλείο που η χρήση του εξαρτάται αποκλειστικά από τον κωμικό.
Το stand up comedy δεν είναι μόνο να πειράζεις τον κόσμο
Επίσης μια γνωστή παρανόηση είναι ότι ο stand up comedian πρέπει να ασχολείται με τον κόσμο που βρίσκεται κάτω. Πάρα πολύ μεγάλο λάθος εάν επικεντρωθείς εκεί. Πρέπει να καταλάβουμε ότι όλος ο κόσμος που έρχεται δεν είναι έτοιμος να σχολιαστεί ή να υποστεί σάτιρα. Ένας κανόνας που πολλά κείμενα αναφέρουν είναι ότι δεν πειράζεις κάποιον εάν δεν σου δώσει την αφορμή αυτός. Σίγουρα στην Ελλάδα δεν είμαστε έτοιμοι ίσως για κάτι τέτοιο αλλά από την άλλη είμαστε πολύ πιο χαλαροί και εύθυμοι από άλλους λαούς και μπορεί να γίνει πολύ καλά αλλά εξαρτάται πάλι απο το ταλέντο και την ικανότητα του κωμικού. Κάποιοι το κάνουν υπέροχα κάποιοι ενοχλητικά.
Το stand up comedy δεν είναι μόνο να λες Ανέκδοτα
Εδώ υπάρχει ένα μεγάλο θέμα. Πολλοί κωμικοί ξεκινούν με πρόγραμμα που βασίζεται κυρίως σε ανέκδοτα. Δεν υπάρχει τίποτα μεμπτό σε αυτό. Στο κάτω κάτω δεν λένε όλοι τα ανέκδοτα το ίδιο καλά. Μέχρι κάποιος να αποκτήσει εμπιστοσύνη στο κείμενο του και εμπειρία δεν είναι κακό να βασιστεί σε υπάρχοντα κείμενα και διασκευές τους. Στο εξωτερικό πολλοί αρχάριοι αγοράζουν τα κείμενα τους από επαγγελματίες κωμικούς μέχρι να ξεκινήσουν. Μην ξεχνάτε ότι δεν υπάρχει παρθενογένεση και μερικές φορές μια διασκευή μπορεί να είναι πολύ πιο καλή απο το πρωτότυπο. Αλλά είναι επίσης κατανοητό ότι ένα πρωτότυπο κείμενο είναι απείρως πιο ενδιαφέρον και προκλητικό από μια απλή αντιγραφή. Τόσο για το κοινό όσο και για τον κωμικό.
Τελικά τι είναι όμως το stand up comedy ρε γιαγιά;
Δεν ξέρω. Δεν μπορώ να το οριοθετήσω πολύ συγκεκριμένα εκτός από ένα άτομο με ένα μικρόφωνο που βγάζει γέλιο. Υπάρχουν καλοί, καλύτεροι και άριστοι κωμικοί. Υπάρχει πάντα η υποκειμενικότητα του κοινού. Για μένα το stand up είναι κάτι πολύ Προσωπικό αλλά όπως κάθε μορφή τέχνης έχει κάποιους κανόνες που πρέπει να ακολουθείς αλλά όταν έχεις τα ** μπορείς και να τους σπάσεις. Εφόσον αυτό που ακούω έχει humor, έχει προσωπικότητα και έχει εξυπνάδα για μένα είναι πετυχημένο είτε περιέχει όλα τα παραπάνω ή τίποτα.
]]>
)
Απο την δευτέρα 2 φεβρουαρίου και κάθε Δευτέρα απο 9:00 μέχρι 11:00 η εκπομπή μου με τίτλο “Σκορδόψωμο” θα μεταδίδεται απο τον ραδιοφωνικό σταθμό της ΦΕΞ “Ράδιο Ξάνθη” στους 93,5.
